گزارش مراسم نکوداشت علمی فرهنگی دکتر مریم قبادی

آیین نکوداشت دکتر مریم قبادی، عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات قرآنی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی به پاس سالها خدمات ارزشمند علمی، پژوهشی و اجرایی ایشان به جامعه علمی و فرهنگی با حضور رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، معاون فرهنگی، اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، معاون کاربردی‌سازی علوم انسانی و فرهنگی، روسای پژوهشکده‌ها ، استادان پیشکسوت و اعضای هیئت علمی، پژوهشگران و کارکنان پژوهشگاه و جمعی از همکاران ایشان، ۲۰ تیر ماه ۱۴۰۵ در سالن اندیشه پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شد.

در آغاز این مراسم، دکتر آمنه بختیاری، دبیر اجرایی نکوداشت، ضمن تشکر از حضور مهمانان، ابعاد شخصیت حرفه‌ای و اخلاقی دکتر قبادی را برشمرد و گفت: یکی از ابعاد بارز شخصیت دکتر قبادی بعد خودکارآمدی و شایستگی ایشان است. نگارش بیش از دهها مقاله علمی پژوهشی و انجام پروژه‌های پژوهشی متعدد، نشان‌دهنده این بعد از شخصیت حرفه‌ای ایشان است. بعد دیگر پیوندجویی و همکاری است. عضو هیئت علمی گروه پژوهشی مطالعات زنان و خانواده پژوهشکده علوم اجتماعی و پژوهشکده حکمت معاصر، مشاور معاونت فرهنگی پژوهشگاه علوم انسانی، رئیس دبیرخانه هیئت اجرایی جذب اعضا هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، مشاور امور زنان و خانواده پژوهشگاه و مدیر مسئول فصلنامه مطالعات قرآنی و فرهنگ اسلامی نشان می‌دهد در شخصیت کاری ایشان ویژگی پیوندجویی و همکاری اتفاق افتاده است. بعد دیگر، هدفمندی و جهت‌مندی است رئیس پژوهشکده حکمت معاصر، شورای پژوهشی و تحصیلات تکمیلی پژوهشکده حکمت معاصر، مؤسس و مدیر گروه مطالعات قرآن و حدیث پژوهشگاه علوم انسانی نشان‌دهنده نقش‌آفرینی ایشان در جهت‌مندی و هدفمندی است. بعد دیگر یادگیری و رشد است. تألیف و ترجمه کتب و پروژه‌های متعدد در حوزه مطالعات قرانی، مطالعات زنان و خانواده به ما نشان می‌دهد که یاددهنده باید یادگیرنده باشد. و به این خاطر است که پژوهش‌های او را همواره زنده و پویا می‌بینیم. گفتگویی خلاق میان سنت، مذهب و زبان علم معاصر. بعد دیگر، مسئولیت‌پذیری و وجدان کاری ایشان است. هدایت کمیسیون‌های مختلف علمی و مدیریت نشریه از مسئولیت‌پذیری اجتماعی ایشان نشأت گرفته است و در آخر بعد نوع‌دوستی و کمک به افراد در حل مشکلات سازمانی، خانوادگی و مالی است که نشان می‌دهد نوع‌دوستی و کمک به دیگران در دکتر قبادی در سطح والا و بالایی وجود دارد.

«اتاق مفاخر» تأسیس می‌شود
در ادامه مراسم، دکتر امیری طهرانی، رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی پس ازخوشامدگویی و خیرمقدم به مهمانان مراسم، به پاسداشت دانش و علم اشاره کرد و گفت: بزرگداشت استاد پژوهشگاه که عمر پربار خود را در راه پژوهش صرف کرده، پاسداشت دانش و علم است. در این محفل از خدمات ارزشمند علمی دکتر قبادی در کسوت هیئت علمی پژوهشکده علوم قرآنی و کوشش‌های صادقانه ایشان در سمت‌های اجرایی تجلیل می‌کنیم. باور ما بر آن است استادانی که به لحاظ ملاحظات سنی، از خدمت رسمی فاصله می‌گیرند، به معنای جداشدن و گسست ایشان تلقی نمی‌کنیم. درواقع آنها اعضای ارشد پژوهشگاه هستند و امید داریم با تأسیس «اتاق مفاخر» پژوهشگاه بتوانیم در آینده نیز ازحضور و پیوند ارزشمند آن عزیزان بهره‌مند شویم. رئیس پژوهشگاه افزود: درباب منش و رفتار دکتر قبادی باید گفت نوع‌دوستی، نحوه برخورد و روش و منش ایشان در مواجهه با همکاران، به ویژه در پست‌های اجرایی مثال‌زدنی بوده است. دکتر قبادی در عین رعایت قوانین و مقررات و آیین‌نامه‌ها روابط سازمانی و اداری را به روابط انسانی ارتقاء بخشید و نگاه مراقبتی ایشان در رفتارشان بسیار ارزنده بود تا آنجا که باید گفت، منش ایشان در این زمینه به الگویی ارزشمند تبدیل شده است. همچنین منش ایشان نشان داد که می‌توان در رفتار و کردار سازمانی خود علاوه بر انضباط اداری و پایبندی به مقررات، با نگاه انسانی و ارتباطات انسانی، مسائل و مشکلات را به نحواحسن حل کرد.

ارزش والای قرآن در پاسخ به نیاز زمانه
سخنران بعدی این مراسم دکتر وحید شالچی؛ معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری بود. دکتر شالچی گفت: بزرگداشت دکتر قبادی، تقدیر از یک عمر فعالیت علمی یک قرآن‌پژوه ارجمند است که زمان ارزشمند خود را به نهاد علم هدیه کرد. مؤانست عمیق ایشان با قرآن، در تخلق ایشان به خلق قرآنی نمایان و البته پندآموز بود. ما اکنون در زمانه خاصی از تاریخ ایران قرار داریم که نقطه عطفی برای تحولات آینده است. در این زمانه می‌توانیم بار دیگر به ارزش والای قرآن در پاسخ به نیاز زمانه پی ببریم. چنانکه در دوران مشروطه هنگامی‌که با اقتضائات دوران جدید مواجه شدیم قرآن گره‌گشا بود تا بتوانیم از رعیت بودن به شهروندی گذر کنیم و قانون را حکمفرما سلزیم و مجلس قانون‌گذاری داشته باشد. در آن زمان اشکالات و مسائلی مطرح بود که یکی از مهمترین آنها مسئله مطروحه از جانب برخی فقهای مبرز بود که شأن بشر در قانون‌گذاری چیست؟ پذیرش قانون در زیست‌جهان و جهان فکری ذهنی آن زمانه آسان نبود. در آن دوران، این رجوع به قرآن بود که با دو آیه سوره آل عمران و شوری درباب شوری و مشورت، مسئله تشکیل مجلس را حل کرد و ما توانستیم نسبت خود با دنیای مدرن را سامان دهیم. مسئله دیگر در آن زمان، مسئله نسبت افراد با قانون و تساوی در برابر قانون بود که باز هم با استناد به آیه یَا أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاکُمْ مِنْ ذَکَرٍ وَأُنْثَى وَجَعَلْنَاکُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاکُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلِیمٌ خَبِیرٌ ایران امروز توانست از این مسئله عبور کند و با استناد به مفهوم انحصار برتری انسانها به یکدیگر صرفاً به واسطه تقوا، زمینه پذیرش قانون در عین تفاوت‌ها را فراهم کرد. این‌ها گنجینه‌های فرهنگی ما برای فهم و مواجهه با روزگاری است که در آن با چالش‌ها و در عین حال ظرفیت‌های فوق العاده روبروییم. آنچه در یک سال گذشته بر ایران گذشت، بیش از پیش نشان داد که در نقاط عطف این چنینی، نقش دانش‌آموختگان وپژوهش‌ورزان علوم انسانی تا چه میزان پراهمیت است. این اهالی علوم هستند که می‌توانند زمینه پیوند سنت فرهنگی ما با اقتضائات دنیای جدید و مسائلی که با آن روبرو هستیم را فراهم کنند و چنان که در تاریخ خود از قرآن مدد جستیم، باز هم با رجوع به قرآن و میراث فرهنگی خود، به فهمی بومی از قانون و علم مدرن دست یابیم.

حرکت به سمت شخصیت توحیدی
دکتر فاطمه براتلو، معاون کاربردی‌سازی علوم انسانی و فرهنگی نیز با اشاره به ویژگی‌های فردی و اداری دکتر مریم قبادی گفت: از این فرصت به دو ویژگی فردی و اداری ایشان در دو ساحت شخصی-شخصیتی و اجرایی-مدیریتی می‌پردازم؛ اگرچه می‌دانم سوابق علمی-پژوهشی ایشان نیز محل بحث و گفت‌وگو مفصلی است اما به جهت عدم اشراف تخصصی به آن حیطه وارد نمی‌شوم. نخست: کنشگران پژوهش‌ورز در حوزه‌های علوم انسانی و اجتماعی اغلب تحت تأثیر حوزه‌های مطالعاتی به سوی یک نسخه از «خودِ» کامل‌تر خویش در غلیان‌اند. معدود بزرگوارانی هستندکه طی سنوات حضورشان می‌توان تغییر و تحول را در سیما و سیرت‌شان دید. درباره شخصیت دکترقبادی این تحول کاملا در فواصلی که با فاصله ایشان را می‌دیدم، محسوس بود. بنابراین اگر بخواهم تنها یک ویژگی از ویژگی‌های شخصیتی ایشان را برشمارم به تأثیر رسوب جهد علمی دکتر قبادی، هم بر وجودشان و هم برآثار عملکردشان اشاره خواهم کرد. واقعاً نمی‌توان از ذکر این نکته در باب شخصیت ایشان چشم‌ پوشید که در گذار سالهای خدمت پژوهش حرفه‌ایِ خود ایشان هر روز بیشتر به سمت یک شخصیت توحیدی حرکت کرده‌اند، اما در عرصه مدیریت، با مروری بر الگوهای مدیریتی شاید بتوانم این جمع‌بندی را داشته‌باشم که انطباق سه عنصر گفتار، کردار و وجدان درونی در ایشان نوعی مدیریتِ اصیلِ صادقانه را در زمان تصدیگری مسئولیت اجرایی ایشان رقم زده که اتفاقا در عملکردشان محسوس است؛ در آن جایگاه گویی خَلق و خُلقشان برهم انطباق یافته و در یک زیست سازمانیِ مستمر فارغ از این‌که در ساعات اداری مشغول انجام وظیفه‌اند یا در بیرون از این ساعات؛ با تمام وجود کوشیده‌اند تا سرمایه‌ی انسانی و نهادی ارزنده‌ای را در خدمت پژوهشگاه و نظام پژوهش قرار دهند. اما بخش انتهاییِ عرایضم به بیان رویکردم به جمع عزیز بازنشستگان علمی باز می‌گردد. اگرچه برای این عزیزان پایان اداریِ انجام مسئولیت‌شان رقم خورده اما این به معنای پایان یافتنِ خدمات‌ ارزنده‌ی علمی‌شان نیست. تنها تغییر راهبردی در چگونگی عرضه‌ی خدمت اتفاق افتاده و با توجه به شناخت‌مان از شخصیت دغدغه‌مند ایشان امید داریم که آغاز دوران بازنشستگی صرفاً آغازی برای تغییر مسیر اثرگذاری‌شان باشد. ریاست محترم پژوهشگاه جناب آقای دکتر امیری طهرانی خبر مسرت‌انگیز راه‌اندازی «اتاق مفاخر» را اعلام کردند. در همین‌جا از ایشان برای عضویت افتخاری در اتاق مفاخر پژوهشگاه دعوت می‌کنم و آرزو دارم حضور ایشان، همچون گذشته منشأ اثراتی نیک برای کشور عزیزمان باشد.

ویژگی‌های دانشی و بینشی
رئیس اسبق پژوهشکده علوم اجتماعی پژوهشگاه علوم انسانی، دکتر حمید تنکابنی نیز به ویژگی‌های دانشی و بینشی دکتر مریم قبادی اشاره کرد و گفت: با تأکید بر مؤلفه‌های دستگاه اندیشگی ایشان، می‌توان به اختصار چنین تبیین کرد: یکم ) «ابعاد دانشی و پژوهشی» : اشراف و تسلط نظرگیر در حوزه اسلام‌شناسی با تمرکز بر قرآن پژوهشی. همچنین باورمندبودن به آنها و تجلی آن در شخصیت اجتماعی ایشان. دوم) «ویژگی‌های منشی »: خلیق و مهربان بودن و مهرورزی در ارتباطات انسانی وهمکاران و کارکنان. تواضع و فروتنی، روحیه نقدپذیری، نیکی پیشه کردن به دیگران به‌گونه‌ای خورشیدوش بدون انتظار بازخورد و تلافی، دارا بودن روحیه تساهل و مدارا و حلم و بردباری، حق مدار بودن و با شجاعت و صراحت نقد‌های‌شان را بیان داشتن. سوم) «ابعاد مدیریتی»: دارا بودن قابلیت‌های نظرگیر هنر مدیریت و تجربه‌ی مدیریتی. هم چنین باورمندی به شیوه مدیریت جمعی با تکیه بر خرد جمعی در تصمیم گیری‌ها. چهارم) «ابعاد اجتماعی و انسانی»: به تعبیر عامه دست خیرداشتن در کمک به هم‌نوعان و همکاران از نظر مالی اداری و اجتماعی، عدالت‌مدار بودن و موضع فعال داشتن در برابر کژتابی‌ها و نقد عالمانه آنها. شمس کلام درباره این بانوی فرزانه همان «عالمی نکو» می‌توان اذعان داشت همچنان که : «عمرها باید که تا یک کودکی از روی طبع /عالمی گردد نکو یا شاعری شیرین سخن».

ارکان سه‌گانه عالم، متعلم و علم
در ادامه دکتر مجید معارف، استاد دانشکده الهیات دانشگاه تهران با اشاره به خصوصیات ارکان سه‌گانه عالم، متعلم و علم در فرهنگ اسلامی گفت: آموزش در گرو ارکان سه‌گانه عالم، متعلم و علم است و در فرهنگ اسلامی هریک از اینها مقید به خصوصیاتی هستند. امیرالمؤمنین در نهج البلاغه می‌فرمایند الناس النّاسُ ثَلاثَةٌ : فعالِمٌ ربّانیٌّ، و مُتَعَلِّمٌ على سَبیلِ نَجاهٍ ، و هَمَجٌ رَعاعٌ. عالم باید ربانی باشد و ارزش عالم به ربانی بودن اوست. فرموده‌اند متعلم باید با نیت درست در جایگاه صحیح گام بردارد و دانشش او را به ساحل نجات برساند. علم هم به علم نافع توصیف شده است و علمی ارزش دارد که نافع باشد. عالم اگر علم خود را با اخلاص و تقوا همراه کند در روز قیامت منفعتش را می‌برد و اگر علمش به گره‌گشایی بیانجامد نفع آن در جهت مردم است. بنابراین، علم نافع از یک جهت در نسبت با عالم است و از جهت دیگر نسبت با مردم. در باب خانم دکتر قبادی پس از این 40 سال که ایشان را می‌شناسم به تأسی از امام صادق (ع) که درباب شاگردان خاص خود فرموده بودند که آنها محبوب‌ترین خلایق نزد من هستند چه زنده باشند و چه مرده، هم السابقون السابقون، اولئک المقربون؛ در باب سرکار خانم دکتر قبادی باید بگویم ایشان از لبیک‌گویان به قرآن و حدیث در اوایل انقلاب بودند. 

ژرف‌اندیشی و اخلاق‌مداری
در ادامه دکتر محسن قاسمپور، رئیس دانشکده الهیات دانشگاه علامه طباطبایی و عضو کمیسیون فلسفه و ادیان هیئت ممیزه پژوهشگاه با اشاره به اخلاق‌مداری دکتر قبادی گفت: دکتر قبادی از نسل دانشورانی نام‌آشنا برای استادان رشته الهیات و مطالعات قرآن و حدیث است. که یاد ایشان با اخلاق‌‌مداری و مهربانی در کنار ژرف‌اندیی و دانش و بینش استوار گره خورده است. سال‌ها حضور ایشان در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و دیگر مراکز معتبر و آکادمیک منشأ کارهای ارزشمند و ماندگار و بسیار مؤثر است. من اگر بخواهم دو خصوصیت بارز از شخصیت ایشان را یادآور شوم به همین ژرف‌اندیشی و اخلاق‌مداری او تأکید می‌کنم. درواقع آنچه این استاد فرزند را از جایگاه یک پژوهشگر صرف فراتر می‌برد، همین ویژگی‌هاست. 

بهترین دوست
دکتر مریم صانع‌پور، استاد پژوهشگاه علوم انسانی، سخنران بعدی این مراسم نکوداشت بود. ایشان در باب خصلت‌های دکتر قبادی گفت: در حدیث آمده بهترین دوست کسی است که نگاه کردن به چهره‌اش تو را به یاد خدا اندازد، خانم دکتر قبادی مصداق این حدیث است. هنگامی که من با او بودم احساس می‌کردم در باغ بهشت هستم، گویا عطر گل‌های بهشتی را از حضورش استشمام می‌کردم.

متانت، صداقت، وفاداری، نیکخواهی و...
دکتر فروغ پارسا، استاد پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، در تمجید و تبیین ویژگی‌های همکار و یار دیرین خود نکاتی را بیان کرد. ایشان ادب و متانت، صداقت، وفاداری، نیکخواهی و خوش‌قلبی، تقوا و پرهیزگاری و التزام به تقیدات شرعی را در شمار سجایای اخلاقی دکتر قبادی ذکر کرد. به‌اعتقاد دکتر پارسا، ویژگی‌های علمی و پژوهشی دکتر قبادی دقت و ریزبینی، کمال‌گرایی و وسواس علمی، تقید به حفظ و نگهبانی از تراث و توجه به مقتضیات روز و روش‌شناسی‌های نوین هستند. همچنین همکاری در تأسیس پژوهشکده مطالعات قرآنی و فرهنگ اسلامی در شمار کارهای اجرایی موفق دکتر مریم قبادی به‌حساب می‌آیند.

سجایای اخلاقی و علمی
سخنران بعدی این مراسم، دکتر محمدهادی گرامی، عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات قرآنی پژوهشگاه علوم انسانی بود که سجایای اخلاقی و علمی دکتر قبادی را برشمرد و گفت: ۱. در ستایش «زیست عالمانه»: تکریم اساتید پیشکسوت، پیش و بیش از آنکه تجلیل از یک شخص باشد، مجالی برای تأمل در ماهیت «فضیلت» و بازخوانی معنای «زیستِ عالمانه» در روزگار ماست.۲. مرز میان دانش و بینش: در عصر سیطره‌ی کمیت‌گرایی بر نهادهای علمی، آنچه بر اعتبار یک دانشمند می‌افزاید، صرفاً کثرت تألیفات نیست؛ بلکه کیفیت زیستنی است که علم را با عمل و دانش را با خردورزی پیوند می‌زند تا فاصله‌ی بنیادین میان «دانستن» و به مقام «شدن» رسیدن، پیموده شود.۳. آموزه‌ی قرآنی برای سازمان‌های مدرن: مفهوم شگرف «پرهیز از برتری‌جویی» (لا یریدون علوّاً)، حلقه‌ی مفقوده‌ی سازمان‌ها و نهادهای امروزین ماست؛ اصالتی که اجازه می‌دهد فرد در کانون پیچیده‌ترین مناسبات اجرایی حضور یابد، اما روح و روان خود را از گزند آفات سازمانی و تنش‌های کاذب مصون نگاه دارد.۴. میراث ماندگار در هزارتوی ساختار: در گنبد دوّار سازمان‌ها، مدیران، آیین‌نامه‌ها و ساختارها همواره در حال تغییر و جابجایی‌اند؛ اما آنچه در ضمیر یک نهاد رسوب می‌کند و به یادگار می‌ماند، نه هیاهوهای اداری، که طنین ماندگار مدارا، انصاف و اصالت انسانی است.۵. پیشکسوتان به مثابه سرمایه‌ی راهبردی: استادان پیشکسوت صرفاً مدیران سابق یا اعضای بازنشسته‌ی هیئت علمی نیستند؛ بلکه گنجینه‌ای بی‌جایگزین از بینش سازمانی و حکمت عملی‌اند که بهره‌مندی از خرد زیسته‌ی آنان، یک ضرورت راهبردی برای تعالی و مصونیت نهاد علم از خطاهاست.

وجود امن و حضور سِلم و سلام
در ادامه دکتر هادی رهنما، عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات قرآنی پژوهشگاه علوم انسانی در باب حیات حرفه‌ای دکتر قبادی نکاتی را ذکر کرد و افزود: عَبّادی مروزی در «طبقات الصوفیة» عبارتی دارد در وصف صدق که می‌تواند محمل مناسبی باشد برای سخن گفتن درباره شخصیت و حیات حرفه‌ای استاد فاضل ارجمند سرکار خانم دکتر قبادی. می‌گوید: «نشان صدق این بوَد که در حالی که بوَد بار نگردد، و اگر در معرفت بود، به وی باز نِگرد». واقع آن است که هر کس اندک مراوده و معاشرتی با خانم دکتر قبادی داشته باشد به صرافت در می‌یابد که وجودشان امن و حضورشان سِلم و سلام است. این مطلبی است که همه همکاران و معاشران ایشان تصدیق می‌کنند و در این نشست مبارک هم سخن مکرر در بیان این وجه از فضیلت ایشان بود. اما من با استفاده از بیان عبّادی مروزی می‌خواهم از ثمره صدق ایشان در حرفه تحقیق و تألیف بگویم. اینکه در ساحت معرفت و حیات حرفه‌ای صداقت و درستکاری و خود را پیوسته متعهد دیدن به صدق و امانت، ایشان را به بازنگری پیوسته در خوانده‌ها و نوشته‌ها و بالطبع گزیده‌گویی و گزیده‌نویسی سوق داده است. آنچه که امروزه به وسواس یا کمالگرایی نام‌گذاری می‌شود اما به‌نظرم موجّه نیست و این‌گونه نام‌گذاری‌ها بیش از آنکه آشکارگر حقیقتی باشد، پوشاننده است. ایشان را می‌توان در زمره آن دسته از اصحاب کلمه و قلم در شمار آورد که نگاه و فکر خود را در پس بازخوانی آثار بزرگان اهل علم عرضه می‌کنند. به قول بزرگانی همچون میرزا طاهر تنکابنی و میرزا جلال الدین آشتیانی، خود را در نسبت با میراث گذشتگان این‌گونه می‌بینند که گفتنی‌ها را بزرگان گفته‌اند؛ وظیفه تألیفی ما شرح و ترجمان‌ و روزآمدسازی بیان آنها ست. بی‌سبب نیست که می‌بینیم عمده آثار ایشان معطوف به تحقیق و تتبّع در میراث تفسیری است. از رساله دکتری ایشان که در باب «تفسیر فرات کوفی» است، تا مسیر طولانی‌ای که در مطالعه و تتبّع در آثار تفسیری با عطف توجه به مسئله تأویل‌گرایی پیموده‌اند و آنجا که به سراغ ترجمه‌ اثری در بازخوانی «تأویل مشکل القرآن» ابن قُتیبة رفته‌اند. و البته در زمانه‌ای که معیار کار حرفه‌ای دانشگاهی، کثرت تألیف مقالات منفرد و برجسته‌سازی وجه نوآوری بیان در انفصال از میراث است، چنین نگاه و رویه‌ای مؤلف محقق را به سکوت، کم‌گویی و گزیده‌نویسی سوق می‌دهد.

آفتابی است در میان سایه‌ای
سخنران بعدی مراسم آیین نکوداشت، دکتر زهرا حیاتی، عضو هیئت علمی پژوهشکده زبان و ادبیات پژوهشگاه علوم انسانی بود. دکتر حیاتی گفت: به تعبیر مولانا: دید شخصی فاضلی پُرمایه‌ای آفتابی در میان سایه‌ای و دکتر مریم قبادی چنین است؛ آفتابی است در میان سایه‌ای. رشته‌‌ تحصیلی یکی از مؤلفه‌های هویتی ماست، چنانکه اگر کسی رشته خود را ادبیات معرفی کند، دیگران انتظار دارند شعری بخواند و موجب انبساط خاطر شود. به همین قیاس، زمانی که می‌شنویم استادی در رشته مطالعات قرآنی پژوهش می‌کند، انتظار داریم آنچه رؤیت می‌شود، همان باشد که الله گفت:... تَرَاهُمْ رُکَّعًا سُجَّدًا یَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِیمَاهُمْ فِی وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ...و دکتر مریم قبادی، به تصریح استادانی که درباره او سخن گفتند، اینچنین دیده می‌شود؛ و نمودی است از: پندار نیک، گفتار نیک، کردار نیک.

مسئولیتی سنگین
دکتر آلاء وحیدنیا، رئیس پژوهشکده مطالعات قرآنی پژوهشگاه علوم انسانی نیز در باب منش و خصلت‌های دکتر قبادی افزود: با شنیدن ویژگی‌های برجسته ایشان دچار گفتگومندی درونی شدم و عمیقاً احساس کردم که در این جایگاه، کار چقدر برای من دشوار است. ایشان با حضور مؤثر و منش والای خود، معیارهایی چنان والا ساخته‌اند که قدم گذاشتن در جای پایشان مسئولیتی بسیار سنگین می‌طلبد.

توقفی در کار نیست
استاد دکتر مریم قبادی نیز با تقدیر از حاضرین در مراسم نکوداشت عنوان کرد: از همه همکاران خوبم در پژوهشکده مطالعات قرآنی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی که از سر مهر این مراسم را تدارک دیده‌اند و دیگر دوستانی که از دیگر پژوهشکده‌ها یاریگر آنها بودند، صمیمانه سپاسگزاری می‌کنم. و از تمام بزرگوارانی که نیکی‌ها و محاسنی را که در درون خودشان بود، به من نسبت دادند، نیز ممنوم و اعتراف می‌کنم جز سر فروآوردن در نهایت ارادت و فروتنی، در مقابل این همه لطف و بزرگی کاری از دستم برنمی‌آید. از باب «فَأَمّا بِنِعمَةِ رَبِّکَ فَحَدِّث»، باید عرض کنم در این اعتبار علمی که بزرگترین سرمایه‌ی زندگی من است، افزون بر فضل الهی، که شکرش بر من واجب است، عوامل پیدا و پنهان بی‌شمار دیگری نقش‌آفرین بوده‌اند‌ که قطعا بیش از من شایسته تکریم و تجلیل‌اند، از جمله: تمام معلمان و استادانی که راهنمایان راهم بوده‌اند. همسر مشوق و همدل و همراهم و... مرحوم مادرم با همراهی‌های صبورانه و مهرورزانه‌اش و مرحوم پدرم با عطش‌آفرینی‌های شوق‌انگیزش به آموختن و ....
بازنشستگی برای کسی چون من که بیش از پنجاه سال از عمرش با خواندن، نوشتن، آموختن، پرسیدن و .... سپری شده و هر چه بیش‌تر آموخته‌، به نادانی و کم‌دانی خود واقف‌تر شده، مرحله‌ی ایستایی و توقف نیست، بلکه فاز جدیدی از این زیست طولانی است تا با فراغ‌بال و به‌دور از چارچوب‌های دست‌وپاگیر به جست‌وجو از پاسخ‌های عمیق‌تر به پرسش‌هایی که پیش‌تر مجال طرح و بررسی نیافته‌اند، بپردازد. بار دیگر با نهایت احترام از جناب آقای دکتر وحید شالچی، معاون محترم فرهنگی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، جناب آقای دکتر امیری تهرانی، سرپرست محترم پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، جناب آقای دکتر قبادی، رئیس محترم مرکز جذب اعضای هیئت علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، جناب آقای دکتر قاسمپور، رئیس محترم دانشکده الهیات دانشگاه و عضو کمیسیون فلسفه و ادیان هیئت ممیزه پژوهشگاه، استادان معزز علوم قرآن و حدیث از دانشگاه تهران، جناب آقای دکتر معارف و جناب آقای دکتر فقهی‌زاده و دیگر استادان و همکاران عزیزم در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و دوستان خوبم از گروه قلم که قبول زحمت کردند و با حضور گرم و صمیمی خود، این روز خاطره‌انگیز و به یادماندنی را رقم زدند، صمیمانه سپاسگزارم و برای یکایک آنها آرامش، سلامتی، بهروزی و عاقبت به‌خیری آرزو دارم.
در پایان مراسم نکوداشت، هدایا و لوح‌های یادبودی توسط برگزار کنندگان به استاد دکتر مریم قبادی تقدیم شد./پایان