اخبار

بحران در روابط عربستان و قطر زمینه ها و پیامدها
هفتادومین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

بحران در روابط عربستان و قطر زمینه ها و پیامدها

چکیده سخنرانی: با توجه به قطع شدن روابط قطر با چند کشور عربی با محوریت عربستان سعودی در این نشست تلاش خواهد شد تا ضمن اشاره به بحران اخیر به واکاوی بسترها و زمینه های ایجاد بحران در روابط عربستان و قطر پرداخته شود و سپس پیامدهای احتمالی آن در سطوح مختلف مورد بررسی قرار گیرد. در این راستا تبیین فرصتهای ناشی از این بحران برای جمهوری اسلامی ایران نیز اهمیت بالایی دارد.

ادامه مطلب
تحلیل علل و پیامدهای سفر رئیس جمهور آمریکا به عربستان سعودی
شصت و نهمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

تحلیل علل و پیامدهای سفر رئیس جمهور آمریکا به عربستان سعودی

چکیده موضوع سخنرانی: سفر رئیس جمهور آمریکا به عربستان سعودی با توجه به قراردادهای چند صد میلیارد دلاری بین این دو کشور بخصوص خریدهای تسلیحاتی سعودی ها؛ برگزاری اجلاس کشورهای اسلامی و امریکا در ریاض و سخنرانی ها و بیانیه های ضد ایرانی صادر شده در این اجلاس، حاکی طراحی سیاست جدیدی از سوی امریکا و عربستان سعودی جهت مقابله با جمهوری اسلامی ایران می باشد. بررسی علل انجام این سفر و پیامد های آن بخصوص برای جمهوری اسلامی ایران (در حوزه سیاسی و امنیتی) موضوع و محور اصلی این نشست را سامان می دهد.

ادامه مطلب
سازمان‌های تروریستی در شمال آفریقا و تأثیر آنها بر صلح و امنیت منطقه (نمونه موردی تونس)
شصت وپنجمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

سازمان‌های تروریستی در شمال آفریقا و تأثیر آنها بر صلح و امنیت منطقه (نمونه موردی تونس)

چکیده سخنرانی : چگونگی شکل‌گیری گروه‌های تروریستی در شمال آفریقا، دیدگاه‌ها و اهدافشان، منابع مالی پشتیبان آنها، تعامل دیگر جنبش‌ها با این سازمان‌ها؛ نظیر: اخوان المسلمین، حرکت النهضه تونس، القاعده، انصار الشریعه، جماعت مجاهدان لیبی، جنبش التوحید و الجهاد در غرب آفریقا ، رابطۀ این گروه‌ها با قدرت‌های جهانی، تندروی‌های دینی در منطقه که منجر به پیوستن بسیاری از فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌ها و مراکز علمی به این گروه‌ها می‌شود و انگیزه‌ها و گرایش‌های آنان از پیوستن به این گروه‌ها در این سخنرانی مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

ادامه مطلب
بررسی و تحلیلی در خصوص انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال ۱۳۹۶
شصت و چهارمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

بررسی و تحلیلی در خصوص انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال ۱۳۹۶

چکیده سخنرانی : اولین جلسه پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل در سال ۱۳۹۶ روز سه شنبه بیست و نهم فروردین ماه در محل پژوهشکده تشکیل شد. موضوع جلسه "تحلیل انتخابات پیش روی ریاست جمهوری اسلامی ایران" بود که با حضور اعضای هیات علمی پژوهشکده برگزار گردید. یکی از اساتید در صحبت های خود چند نکته را یادآور شد: موضوع انتخابات فرصتی است که کارهای مطالعاتی روی وقایع سیاسی- اجتماعی داشته باشیم. ما اگر بخواهیم مشارکتی در این امر داشته باشیم ابتدا باید بتوانیم تحلیل و تفسیر و یا نظریه پردازی از وقایع داشته باشیم و این همان چیزی است که مورد نیاز مردم است. حوزه اقتصاد تبدیل به مهمترین مسئله اجتماعی و سیاسی در این انتخابات شده است.اجرای اقتصاد مقاومتی که در مقابل اقتصاد لجام گسیخته و بیمار شبه لیبرالی موجود عرضه شده است، مطالبه اصلی مردم از دولت آتی می باشد. عضو هیات علمی دیگری ادامه داد: سیاست عرصه محدودی است که به مناسبات قدرت و نیازهای عامه مردم برمی گردد و در طول تاریخ تغییر آنچنانی پیدا نکرده است. بحث های اقتصادی و موارد مرتبط با معیشت مردم در همه کشورها حرف اول را می زند. یکی دیگر از اساتید با اشاره به اینکه هر دولتی که روی کار بیاید باید با دو محیط داخلی و بین الملل کنار بیاید و گشایشی در آنها ایجاد کند ادامه داد: محیط داخلی عمدتاً تحت تأثیر بحث اقتصاد و رکود موجود است و دولتی که می آید حتی اگر گشایش مختصری ایجاد کند خوب است. محیط بین الملل نیز پیچیده شده است و علیرغم اینکه قدرت داریم و تعیین کننده هستیم اما قدرت مانور دیپلماسی کمی داریم. این دو مسئله از الزامات دولت آینده است. مباحث انتخابات تاثیرگذار در برنامه ها و تحولات آینده کشور خواهد بود. استاد دیگری اینگونه ادامه داد: حضور جامعه دانشگاهی در انتخابات به دو معنا ممکن است. اینکه بخواهیم در آرای عمومی تاثیر بگذاریم که نمی توان مستقیماً در یک زمان اندک بر آرای عمومی اثر گذاشت. اما تاثیرگذاری بر فضای ژورنالیستی و کاندیداها ممکن است. از مواردی که باید مورد توجه قرار گیرد اینکه دولت در ایران زیاد جدی گرفته نشده است و جایگاه آن بخوبی تبیین نشده است و افراد براحتی از مسئولیت خود سرباز می زنند. در پایان جلسه مقرر شد که جلسات دیگری با موضوع انتخابات با سرفصل های مشخص برگزار شود و اساتید دیدگاههای خود را بیان کنند.

ادامه مطلب
تاریخ فکری سینمای ایران(پیش از انقلاب)-دکتر سید محسن علوی پور
شصت وسوّّمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

تاریخ فکری سینمای ایران(پیش از انقلاب)-دکتر سید محسن علوی پور

چکیده موضوع سخنرانی: بازخوانی تاریخ انقلاب اسلامی، با رویکردی میان‌رشته‌ای و از منظر تاریخ فکری مد نظر این بحث است. در این بحث، مولفه‌های فکر سیاسی در آثار سینمایی برجسته پیش از انقلاب، استخراج می‌شود تا در یک چارچوب نظری منسجم، بتوان از آن در جهت ارائه روایتی فکری از وقوع انقلاب اسلامی بهره برد

ادامه مطلب
سخنی در باب تعریف و حدود نظریهٔ سیاسی -دکتر پگاه مصلح
شصت و دومین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

سخنی در باب تعریف و حدود نظریهٔ سیاسی -دکتر پگاه مصلح

چکیده موضوع سخنرانی: آنچه در وضعیت فعلی دانش سیاسی مسئله ساز شده ابهام مفاهیم این دانش و مشخص نبودن نسبت میان شاخه های مختلف آن است. جایی که این مسئله نمود آشکارتری دارد حوزهٔ نظریهٔ سیاسی است؛ به گونه ای که روشن نیست چه نسبتی میان نظریهٔ سیاسی با اندیشهٔ سیاسی، فلسفهٔ سیاسی و پژوهش سیاسی وجود دارد و اصولاً تفکیک آن با هریک از این عنوان ها برای پاسخ گویی به کدام نیاز اندیشمندان و کنشگران سیاسی صورت گرفته است. در چنین وضعیتی پرسش دارای اهمیت این است که چگونه می شود از مطالعهٔ "نظریه های سیاسی" به "مطالعهٔ "نظریهٔ سیاسی" روی آورد و با شناخت دقیق تر حدود آن، راه را برای دستیابی به شیوه های نظام مندتر انتقال دانش لازم برای نظریه پردازی کارآمد سیاسی گشود.

ادامه مطلب
بررسی زمینه های مذاکرات بین ایران و آمریکا در موضوع هسته ای - دکتر عبداله قنبرلو
شصت و یکمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

بررسی زمینه های مذاکرات بین ایران و آمریکا در موضوع هسته ای - دکتر عبداله قنبرلو

خلاصه سخنرانی : در موضوع زمینه های شکل گیری مذاکرات هسته‌ای بین ایران و آمریکا که طی سالهای اخیر اتفاق افتاده است، سه متغیر قابل بحث است: اول، تحریمهای بین المللی که به انحاء مختلف مستقیم و غیر مستقیم روی موضع ایران تاثیر گذاشته اند و باعث شده اند که ایران با اراده جدی‌تر و انرژی بیشتری وارد مذاکره با آمریکا شود.دوم تغییر نخبگان سیاسی هم در ایران و هم در آمریکا که باعث شد فضای ملایمی در روابط دو کشور ایجاد شود. و سوم تحولات منطقه ای است که به خیزش جریانهای تکفیری انجامیده و امنیت غرب آسیا را تحت تأثیر قرار داده است. بستر سیاسی موجود برای مذاکرات ایران و آمریکا، ناظر به مسائل و مشکلات ریشه‌دار بین ایران و آمریکا می باشد. مطالعات نشان می دهد که فضای تخاصمی ایجاد شده در روابط ایران و آمریکا بعد از انقلاب اسلامی ایران، یکنواخت نبوده و بلکه مستمکراً در حالت نوسان بوده است. تخاصم موجود مکرراً به سمت تشدید و سپس ملایم شدن تمایل داشته است. مشکلات موجود بین دو کشور از جهتی به رابطه ایران و آمریکا قبل از انقلاب برمی گردد و از جهت دیگر به تحولات در روابط ایران و آمریکا بعد از انقلاب مربوط می‌شود. به نظر می‌رسد متغیر کلیدی که باعث تداوم فضای تخاصم شده است، مسئله حمایت آمریکا از اسرائیل می باشد و تا زمانی که این مسئله وجود داشته باشد، تخاصم باقی خواهد ماند. اگرچه همین مسئله هم مانع تعاملات موقتی نبوده است. در طول سی- چهل سال اخیر، منافع دو کشور در ابعاد مختلف باعث شده است که بعضاً دو طرف، به سمت همکاری‌های محدود کشانده شوند. مذاکرات هسته ای هم در چنین فضایی شکل گرفت. منافع دو کشور آنها را به همکاری بر سر موضوع مشخص هسته ای کشاند که البته گام بزرگی در جهت حل مشکلات موجود دو طرف بود. با این حال، قابل پیش‌بینی بود که فضای تخاصمی مجدداً بازخواهد گشت و دولت آمریکا مسائل دیگری مثل فعالیت‌های موشکی ایران را به عنوان بهانه تقابل و کشمکش مطرح خواهد کرد.

ادامه مطلب
دولت ها و عملکرد اقتصادی در جمهوری اسلامی ایران: تفاوت ها و شباهت ها -دکتر یحیی فوزی
شصتمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

دولت ها و عملکرد اقتصادی در جمهوری اسلامی ایران: تفاوت ها و شباهت ها -دکتر یحیی فوزی

چکیده موضوع سخنرانی: عرصه دولت در چند دهه گذشته محل ظهور دولتهای مختلفی بوده است که هریک بر اساس دیدگاه و رویکرد سیاسی خاص بدنبال تغییرات مورد نظر خود بوده اند وتلاش نموده‌اند تا اهداف وجهت گیری های مورد نظر خود را به پیش ببرند در این پژوهش بدنبال پاسخ به این سوال می باشیم که : رویکرد های سیاسی حاکم بر دولت ها چه تاثیری برعملکرد این دولتها در عرصه اقتصاد وفرهنگ داشته اند؟ چه تفاوتها و تشا به های عملکردی با یکدیگر در عرصه های مختلف، اقتصادی ،فرهنگی داشته اند؟ فرضیه این پژوهش آن است که علیرغم تفاوت در رویکرد سیاسی دولت ها ی بعد از انقلاب در ایران، نتائج عملی عملکردی آنها در عرصه فرهنگی ، اقتصادی با یکدیگر شباهت زیادی دارد. روش این پژوهش تاریخی –تطبیقی است در این پژوهش با تلفیقی از دوسطح تحلیل خرد وکلان در تحلیل دولت بهره جسته وبه چرائی این شباهتهای عملکردی خواهیم پرداخت.

ادامه مطلب
طرح نظام موازنه مثبت آرای انتخاباتی (با نگاهی به انتخابات اخیر امریکا)- دکتر پگاه مصلح
پنجاه و نهمین نشست پژوهشکده نظریه پردازی سیاسی و روابط بین الملل

طرح نظام موازنه مثبت آرای انتخاباتی (با نگاهی به انتخابات اخیر امریکا)- دکتر پگاه مصلح

چکیده موضوع سخنرانی: انتخابات اخیر ریاست جمهوری آمریکا که در آن فردی بدون سابقهٔ مسئولیت سیاسی و حتی فعالیت حزبی مشخص و مؤثر- و با پیشینهٔ اخلاقی مشکوک- و به اتکای قدرت مالی توانست به پیروزی برسد، بار دیگر نگاه ها را متوجه کاستی های نظام انتخاباتی آمریکا و از آن فراتر، نظام های انتخاباتی دموکراسی های معاصر کرد. بخش عمدهٔ انتقادها از نظام انتخاباتی آمریکا معطوف به کهنگی آن است و به این که به گونه ای شکل گرفته که به نامزدی امکان پیروزی می دهد که ممکن است برگزیدهٔ اکثریت مردم آن کشور نباشد. اما در کنار این دسته از انتقادها باید توجه داشت که به طور کلی انتخابات مبتنی بر اکثریت عددی افراد، در جوامعی که به نابرابری اقتصادی شدید و ضعف آموزش سیاسی دچارند، معضلات اجتماعی- سیاسی مهمی همچون سلطهٔ پول و عوام فریبی پدید آورده است. دست اندرکاران این نظام ها و کسانی که از چنین ساز و کارهای ناکارآمدی سود می برند همواره چنین القا کرده اند که چنین ساز و کار بی کفایت و واپس مانده ای تنها شیوهٔ ممکن و مطلوب است. در چنین وضعیتی طرح بحث دربارهٔ امکان برقراری یک "نظام موازنهٔ مثبت آرا" برای بهبود فرایند انتخابات در دموکراسی های امروز ضروری به نظر می رسد.

ادامه مطلب