علوم انسانی و پیشرفت کشور

شکل گیری علوم تربیتی در ایران با تاکید بر نقش بنیان گذاران و زمینه های تاریخی  و فرهنگی تاسیس آن
سلسله نشست های تخصصی مسئله نسبت تحصیل و مهارت و اشتغال دانش آموختگان علوم انسانی

شکل گیری علوم تربیتی در ایران با تاکید بر نقش بنیان گذاران و زمینه های تاریخی و فرهنگی تاسیس آن

دکتر شهابی عناوین مورد بحث خود را به شرح زیر ارائه کردند: - زمینه های فرهنگی- اجتماعی و تاریخی شکل گیری علوم تربیتی در ایران - پایگاه های این نظریه در ادوار مختلف - روند توسعه - مهارت و اشتغال وضعیت فعلی و چشم انداز آینده ایشان در ابتدا اظهار کردند که در سال ۱۳۱۱ عیسی صدیق به ریاست دارالمعلمین عالی انتخاب شدند. او از آمریکا برگشته و در آنجا تعلیم و تربیت تحصیل کرده بود. پس از انتخاب به ریاست متوجه ضعف های اساسی در برنامه درسی دارالمعلمین می شود. به همین دلیل از سال اول ریاست خود اقدام به تاسیس رشته علوم تربیتی در دانشسرای عالی می کند و رشته علوم تربیتی به این ترتیب متولد می شود.

ادامه مطلب
ویژگی‌های تمایزبخش طرح اعتلاء
درآمدی بر طرح ملی اعتلای علوم انسانی (قسمت دوم)

ویژگی‌های تمایزبخش طرح اعتلاء

طرح کلان و ملی اعتلا و ساماندهی علوم انسانی معطوف به پیشرفت کشور از ویژگی‌ها و مشخصه‌هایی برخوردار است که آن را از طرح‌های پژوهشی دیگر متمایز می‌کند. در این نوشتار به مولفه‌های تمایزبخش این طرح اشاره خواهیم کرد.

ادامه مطلب
علوم انسانی، قطب‌نمای سایر علوم
کاربردی‌سازی علوم انسانی از دیدگاه دکتر نجفقلی حبیبی

علوم انسانی، قطب‌نمای سایر علوم

در این یادداشت کوتاه به بررسی مواضع دکتر نجفقلی حبیبی، چهره نام‌آشنای فلسفه و حکمت اسلامی و عضو هیئت امنای سازمان اسناد و کتابخانه ملی می‌پردازیم. وی معتقد است سایر دانش‌ها برای رفع نیازهایی پدید می‌آیند که از طریق علوم انسانی مشخص شده‌اند و از این‌رو سایر دانش‌ها به نوعی کارگزار علوم انسانی محسوب می‌شوند.

ادامه مطلب
ما می‌توانیم؛ اما...
گزارشی از سخنرانی استاد داوری اردکانی درباره طرح اعتلای علوم انسانی

ما می‌توانیم؛ اما...

سخنرانی استاد داوری اردکانی در باره طرح اعتلای علوم انسانی در شورای سیاستگذاری این طرح ملی انجام شد. متن پیشرو گزارشی از این سخنرانی است که در پیش‌شماره اول فصلنامه اعتلای علوم انسانی زمستان ۹۶، منشتر شده است.

ادامه مطلب
سیاحت در ساحت توسعه ایرانی
جریان شناسی فکری توسعه در ایران پس از انقلاب اسلامی

سیاحت در ساحت توسعه ایرانی

نسبت میان دین و سایر حوزه‌های اجتماعی و نقش دین در هدایت و جهت‌دهی به آن‌ها، یکی از چالش‌برانگیزترین مباحث جامعه ی ما پس از پیروزی انقلاب اسلامی بوده است. نسبت میان دین و سیاست، دین و اقتصاد، دین و اجتماع و به‌طور کلی حضور حداقلی یا حداکثری دین در اجتماع محور اصلی مناقشات فکری سه دهه‌ی اخیر را تشکیل داده است. نسبت دین به‌خصوص اسلام شیعی با توسعه در همین بستر طرح، و دیدگاه‌های مختلفی درباره‌ی آن ارائه شده است.

ادامه مطلب
علوم انسانی گرفتار معضل کمیت‌گرایی
گفت و گو با دکتر عماد افروغ درباره علوم انسانی و توسعه

علوم انسانی گرفتار معضل کمیت‌گرایی

کشورهایی که به اصطلاح توسعه یافته هستند، در وهله اول علوم انسانی توسعه یافته‌ای دارند، بسیاری از کتاب‌هایی که اکنون در شاخه‌های مختلف علوم انسانی ترجمه می‌شود، از این کشورها است، به هر حال نمی‌توانیم این موارد را نادیده بگیریم و فی نفسه پرداختن به علوم انسانی و تعداد کتاب‌های منتشره در این باره یک شاخص توسعه‌یافتگی است.

ادامه مطلب
خطر تکنوکراسی در کاربردی‌سازی علوم انسانی
گفتاری از علیرضا منصوری دربارۀ کاربردی‌سازی علوم انسانی (۱)؛

خطر تکنوکراسی در کاربردی‌سازی علوم انسانی

علوم اجتماعی و انسانی یک وجه کاربردی و تکنولوژیک دارند که مثل همۀ برساخته‌های تکنولوژیک نیازمند تأیید است، در حالی‌که در علوم محض، برخلاف تصور پوزیتیویست‌ها، چنین قیدی الزام‌آور نیست. تأیید برساخته‌های تکنولوژیک برای این است که ببینیم آیا می‌توان به شکل موفقیت‌آمیزی کاری را انجام داد و بازدهی را بالا برد یا خیر؛ یا چطور می‌توان گفت این تکنولوژی مقبول و مورد اعتماد است. سودای موفقیت و بازدهیِ بیشترْ موتور محرک تقسیم کار و تخصصی شدن بیشتر است، و مسلماً همیشه برای تشخیص موفقیت و بازدهی به شاخص‌ها و معیارهایی نیازمندیم.

ادامه مطلب
علوم انسانی و ساخت دولت-ملت
گفتگو با دکتر محمدامین قانعی راد

علوم انسانی و ساخت دولت-ملت

علوم انسانی واقعاً در وهله‌ی اول باید به ساختن شهروندان این جامعه کمک کند که بتوانند با یکدیگر ارتباط برقرار کنند، انسان‌هایی که قانون‌مدار و به حقوق و وظایف خود آشنا هستند. یک نوع آموزش شهروندی و اجتماعی باید بین دانش‌آموزان و جوانان و بین شهروندان ما گسترش پیدا کند. چگونه می‌توانیم این امور را با مسئله‌ی تجاری‌سازی ارتباط دهیم؟ اگر منظورتان از تجاری‌سازی این است که علوم انسانی باید فایده‌ای داشته باشد، چرا از واژه‌ی «تجاری‌سازی» استفاده می‌کنید؟ بگویید برای مثال «علوم انسانی در خدمت و در پیوند با توسعه» و یا به جای دانشگاه کارآفرین بگویید «دانشگاه توسعه‌گرا»؛ زیرا تعریف «کارآفرین» این است: تولید ثروت از ایده‌ها. دانشگاه کارآفرین لزوماً در این مسیر حرکت نمی‌کند، مسیرها باید بسیار متنوع و گسترده و همه لازمه‌ی زندگی اجتماعی باشد.

ادامه مطلب
الگوی تأثیر: پیشنهادی برای افزایش ضریب تأثیر پژوهش‌های علوم انسانی در توسعه جامعه

الگوی تأثیر: پیشنهادی برای افزایش ضریب تأثیر پژوهش‌های علوم انسانی در توسعه جامعه

یکی از مسائل مهم در جامعه ما، نبود ارتباط پویا و تنگاتنگ بین مراکز تحقیقاتی علوم انسانی و تصمیم گیران اجرایی حوزه‌های علوم انسانی در نهادهای مختلف می‌باشد. در یک نگاه کلی این موضوع به گسست و شکاف بین نظام علمی و نظام توسعه ی کشور مربوط می‌شود. با توجه به اینکه علاقه به تأثیرگذاری پژوهش‌های علوم انسانی در جامعه رو به افزایش است، هدف این مقاله ارائه مدل یا الگوی سه عنصری از تأثیر پژوهش است که می‌تواند برای سنجش وضع موجود و همچنین پیشنهاد گام‌هایی برای حمایت از استفاده از نتایج پژوهش‌های علوم انسانی در تصمیم‌گیری‌ها باشد.

ادامه مطلب