نشست انضمامیت قانون اساسی در رویکردی سازوکار‌محور به همت گروه فقه و حقوق شورای بررسی متون پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، با همکاری موسسه حقوق و سیاست نبراس روز یکشنبه 30 آذرماه 1404 با حضور دکتر سید ناصر سلطانی (عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران)، دکتر مهدی هداوند (عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه علامه طباطبایی)، نوید شیدایی (مترجم کتاب اصلاح اساس) و رضا محمدی (دبیر علمی نشست و دبیر گروه فقه و حقوق شورای بررسی متون پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی) برگزار شد. این نشست به بهانه انتشار ترجمه کتاب اصلاح اساس: ساختن، نقض کردن و تغییر دادن قانون اساسی برگزار شد و به دنبال طرح پرسشی بنیادین از نسبت قانون اساسی به مثابه موجودیتی زنده با مناسبات جهان انسان ایرانی داشت. آنچه در ذیل ملاحظه می‌کنید بخش نخست گزارش علمی این نشست است که توسط گلنوش تخشید، دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی دانشگاه شیراز تهیه و تنظیم شده است.

در جلسه‌ای با عنوان «نگرش تاریخی به مسئله ایران و نقش آن در تحقق علم حقوق» که ششم دی ۱۴۰۴ با حضور دکتر بادامچی (نویسنده کتاب)، دکتر یعقوبی، دکتر صدفی و علی آخوندی برگزار شد، بحثی عمیق پیرامون پیوستگی تاریخی مفهوم «ایران» و تأثیر آن بر تکوین و تحول حقوق در ایران شکل گرفت. سخنرانان با تأکید بر رجوع مستقیم به منابع اصیل باستانی (از ایلام و بین‌النهرین تا اسناد خط میخی شوش)، تداوم برخی نهادهای حقوقی خاور نزدیک باستان را در فقه اسلامی و تفاوت سنت‌های شرق و غرب ایران نشان دادند. آنها استدلال کردند که بحران علوم انسانی در ایران معاصر تا حد زیادی ناشی از دور شدن از مطالعه مستقیم منابع اصلی و نادیده گرفتن مواد و مصالح تاریخی-حقوقی بومی است. این جلسه، ضرورت بازسازی تاریخی حقوق بر پایه «امر ایرانی» و «ایرانشهر» را برای تحقق تجدد حقوقی بومی برجسته کرد و نشان داد که فهم دقیق تداوم ایران (جغرافیایی، فرهنگی، سیاسی) پیش‌نیاز هر تلاش جدی برای شکل‌گیری علم حقوق به‌مثابه دانش انسانی در مدینه ایرانی-اسلامی است.

جلسه با پیشنهاد برنامه‌های علمی شامل درسگفتار روش‌شناسی حقوق (۸ جلسه)، نقدنامه کلزن، دو نشست تخصصی در امکان‌سنجی مطالعات تطبیقی و گذار به حقوق‌بین‌الملل چندقطبی، و سفارش سه مقاله برای پژوهش‌نامه انتقادی متون برگزار شد. اعضا بر تمرکز بر اساتید به‌عنوان مخاطب اصلی، برگزاری نشست‌ها در دانشگاه‌ها، تنوع فرمت فعالیت‌ها، انتشار کتاب از جلسات، و سفارش مقالات علمی-پژوهشی در روش‌شناسی حقوقی تأکید کردند. جمع‌بندی شامل تعیین موضوعات گفت‌وگوی علمی و دعوت از دکتر حکمت‌نیا برای نگارش مقاله در حوزه روش‌شناسی بود.