گزارش هم اندیشی پژوهشگاهیان و آینده پژوهشگاه

گزارش هم‌اندیشی

پژوهشگاهیان و آینده پژوهشگاه

«مدیریت پژوهشگاه و تبیین شاخصه‌های مطلوب با به‌کارگیری خرد جمعی»

هم اندیشی با عنوان «پژوهشگاهیان و آینده پژوهشگاه، مدیریت پژوهشگاه و تبیین شاخصه‌های مطلوب با به‌کارگیری خرد جمعی» روز دوشنبه نهم مهرماه 1403 با حضور اعضا هیئت علمی و کارکنان این مجموعه، در سالن ادب پژوهشگاه برگزار شد. در این نشست اعضا با ایراد نظرات و طرح دیدگاه‌های خود درباره موضوع نشست به گفتگو پرداختند.

در این هم اندیشی به دو بخش از مسائل کلان مدیریتی پژوهشگاه پرداخته شد و همکاران نظرات خود را اعلام‌کردند:

1- آسیب شناسی مدیریت پژوهشگاه در بیست ساله گذشته که محورهای اصلی آن عبارتند از:

• تأکید وزارت علوم برای تعیین رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، از استادان خارج از بدنه پژوهشگاه.
• پیامدهای زیان‌بار انتخاب رؤسای (خارج از پژوهشگاه با پیشینه آموزشی) علی‌رغم برخی فعالیت‌های مثبت آنها که می‌توان از جمله این پیامدها به موارد ذیل اشاره کرد:
  •  به‌واسطه غلبه رویکرد آموزشی، به تحقق اهداف پژوهشی (و مأموریت‌های سازمانی) صدمه وارد شد. نگاه از بالا به پایین، تبعیض و بی‌عدالتی را در محیط پژوهشی تسری داد.
  • ارتقای اعضای داخلی با ورود افراد بیرونی و موقتی از دانشگاه‌های دیگر (مشاور، معاون و کارشناس) نادیده گرفته شد و این امر باعث سرخوردگی و ناامیدی کارکنان و اعضای هیئت علمی شد.
  • تدوین دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌ها و برنامه‌های میان مدت و بلند مدت جهت ارائه کارنامه پربار به وزارتخانه و حتی تغییر ساختار پژوهشگاه شاید به‌منظور نزدیکی بیشتر با محیط آموزشی و دانشگاه، رغبت اعضای هیئت علمی را برای داشتن چشم اندازه‌ای وسیع‌تر در عرصه پژوهشی کاهش داد و به روزمرگی در امر پژوهش بسنده شد. همچنین کارشناسان پژوهشی که پیش از آن به‌عنوان دستیار پژوهشی به امور پژوهشی می‌پرداختند با تغییر ساختار به‌عنوان (ابواب) جمعی اداری تبدیل شدند.

2- پیشنهادها و شاخص‌ها برای انتخاب رئیس

• اهمیت گفتگو و استفاده از خرد جمعی در مسائل اصلی پژوهشگاه مانند انتخاب رئیس
• اهمیت پردازش مسائل داخلی در محیط پژوهشی
• آسیب‌های رویکرد جناحی و سیاسی در تصمیمات کلان پژوهشگاه
• انتقاد به اقدامات جمع اندکی به‌عنوان نماینده کلیت پژوهشگاه
• انتقاد به تسری اطلاعات سلیقه‌ای و فردی از پژوهشگاه به مسئولین وزارتخانه
• کفایت بلوغ اعضای پژوهشگاه برای تعیین آینده خود

-نادیده گرفتن عملکرد روادارانه رئیس پژوهشگاه در مسائل مختلف داخلی و حتی فعالیت‌های اعضا خارج از پژوهشگاه، چنان‌که در بزنگاه‌های سیاسی کشور در مقایسه با سایر مراکز دانشگاهی و پژوهشگاه‌ها، از اخراج و تعلیق همکاران خودداری شد).

• نقد عملکرد بخش‌های مالی و اداری و تأثیر آن در رویکرد اعضا به سیاست‌های ریاست پژوهشگاه
• نقد ریاست (پژوهشگاه در خصوص نپرداختن به موضوع تمدن اسلامی)

- استفاده از الگوی انتخاب ریاست پژوهشگاه از میان نامزدهای واجد شرایط داخلی، طبق تجربه دوران پیش از انقلاب

• در نظرگرفتن منافع  عموم پژوهشگاهیان برای انتخاب ریاست پژوهشگاه
• شایسته سالاری به‌عنوان مولفه اصلی انتخاب رئیس پژوهشگاه به‌جای تمامیت خواهی
•  بهره‌گیری از پرسش‌نامه تراز با هدف استفاده از آرا و نظرات
• اهمیت داشتن چشم‌انداز روشن برای آینده به‌جای ماندن در گذشته
• پیشنهاد برگزاری جلسات ماهانه با ریاست و هیئت رئیسه پژوهشگاه
• تبیین شاخص بر اساس آزاد اندیشی پژوهشی و مبتنی بر قوانین کلان کشور

در پایان جلسه گزارش‌های اجمالی در خصوص عملکرد سه ساله گذشته منتهی به 1403 از جمله پرداخت چهارده میلیارد تومان بدهی قبلی، احیای املاک و اموال از دست رفته پژوهشگاه از راه‌های حقوقی و قضائی، رشد سه برابری بودجه پژوهشگاه، نوسازی فضاهای پژوهشگاه (بازسازی و احداث چهار سالن چند منظوره و  ویلاهای شمال جهت رفاه حال همکاران) تصویب آیین نامه جدید در حوزه طرح‌های متنوع و جامع برای پژوهش‌های موظف، به‌روز شدن پرونده‌های تبدیل وضعیت‌های جذب که از گذشته باقی مانده ‌بود و ادامه روند بررسی‌ها تا مرداد ماه 1403 برای پرونده‌های متعدد مؤسسات و نهادهایی که پژوهشگاه به‌عنوان معین آنها تعیین‌شده، رشد کمی و کیفی بخش تحصیلات تکمیلی چه در زمینه راه‌اندازی رشته‌های جدید و چه تأمین معوقات سال‌های گذشته اساتید، با امید به تداوم جلسات گفتگو جهت رسیدن به شاخص‌های اساسی تعیین رؤسای آینده پژوهشگاه.