سالروز شهادت آیت الله بهشتی و 72 یار وفادار انقلاب اسلامی گرامی باد.
بسم رب الشهداء و الصدیقین
هفتم تیر ۱۳۶۰، یکی از مهمترین و سرنوشتسازترین رویدادهای تاریخ معاصر ایران است؛ رخدادی که در جریان آن، آیتالله دکتر سید محمد حسینی بهشتی، رئیس دیوان عالی کشور، به همراه ۷۲ تن از مسئولان و مدیران کشور در انفجار دفتر مرکزی حزب جمهوری اسلامی به شهادت رسیدند. در میان شهدای این حادثه، نام آیتالله دکتر سید محمد حسینی بهشتی جایگاهی ممتاز دارد. وی از برجستهترین متفکران، حقوقدانان و نظریهپردازان انقلاب اسلامی بود که با برخورداری از دانش عمیق حوزوی، آشنایی با علوم انسانی جدید و تسلط بر چند زبان زنده دنیا، نقشی مؤثر در شکلگیری مبانی فکری و ساختارهای حقوقی جمهوری اسلامی ایران ایفا کرد. شخصیت علمی او تنها به عرصه فقه و حقوق محدود نبود، بلکه در حوزههای فلسفه اسلامی، تعلیم و تربیت، مدیریت فرهنگی، جامعهشناسی دینی و اندیشه سیاسی نیز آثار و دیدگاههای ارزشمندی از خود به یادگار گذاشت.
شهید بهشتی از جمله چهرههایی بود که همواره بر پیوند میان «اندیشه» و «عمل» تأکید داشت. او عدالت را نه صرفاً یک مفهوم نظری، بلکه بنیانی برای اداره جامعه میدانست و قانونمداری، اخلاق، آزادی مسئولانه، کرامت انسان، مشارکت اجتماعی و گفتوگوی منطقی را از ارکان پیشرفت یک جامعه اسلامی برمیشمرد. سخنرانیها، آثار مکتوب و مباحث علمی او، بهویژه در موضوعاتی همچون حقوق اساسی، آزادی، مسئولیت اجتماعی، تربیت نسل جوان و نسبت دین و جامعه، همچنان از منابع ارزشمند مطالعات اندیشه سیاسی و علوم انسانی در ایران محسوب میشود.
نقش شهید بهشتی در تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، سازماندهی و تثبیت ساختار قوه قضائیه، توسعه نهادهای آموزشی و فرهنگی و تربیت نیروهای متخصص و متعهد، بخش مهمی از کارنامه علمی و مدیریتی او را تشکیل میدهد. نگاه آیندهنگر، نظم فکری، توانایی در گفتوگو با جریانهای مختلف فکری و اهتمام به تبیین عقلانی مبانی انقلاب اسلامی، از ویژگیهایی بود که جایگاه او را در میان شخصیتهای اثرگذار تاریخ معاصر ایران ممتاز ساخته است.
هفتم تیر، افزون بر یادآوری فقدان جمعی از مدیران و نخبگان کشور، نمادی از استقامت اندیشه در برابر خشونت و افراطگرایی نیز به شمار میرود. تجربه تاریخی این واقعه نشان میدهد که حذف فیزیکی شخصیتهای اثرگذار، هرگز مانع تداوم اندیشه و نفوذ فکری آنان در جامعه نمیشود. از همین رو، نام و اندیشه شهید بهشتی، فراتر از یک شخصیت سیاسی، بهعنوان نماد عقلانیت، عدالتخواهی، اخلاق، قانونمداری و مسئولیت اجتماعی در حافظه تاریخی ملت ایران ماندگار شده است.
بازخوانی هفتم تیر، فرصتی برای شناخت دقیقتر یکی از حساسترین مقاطع تاریخ معاصر ایران و تأمل در میراث علمی، حقوقی و فرهنگی شهید آیتالله دکتر بهشتی است؛ شخصیتی که اندیشه، اخلاق، دانش و مدیریت را در خدمت اعتلای جامعه قرار داد و آثار و دیدگاههای او همچنان الهامبخش پژوهشها و گفتوگوهای علمی در حوزههای مختلف علوم انسانی و مطالعات تاریخ معاصر ایران است. یاد و نام او و دیگر شهدای هفتم تیر، بخشی ماندگار از حافظه تاریخی و سرمایه فرهنگی این سرزمین خواهد بود.